Kan uw buurman uw parkeerplaats toe-eigenen?
Juridische en feitelijke werkelijkheid bij appartementsrechten
In appartementencomplexen kan feitelijk gebruik door appartementseigenaren en de juridische werkelijkheid
uiteenlopen. Dit kan een aandachtspunt zijn bij de aankoop van een appartement, of als u juist zelf al lang in een appartementencomplex woont.
Een voorbeeld is als een eigenaar van een specifiek appartementsrecht langdurig een parkeerplaats of een stuk tuin dat niet tot zijn appartementsrecht hoort, in gebruik neemt, en misschien zelfs hekken plaatst.
In dit artikel wordt uitgelegd wat uw rechten zijn. Dit soort situaties komen vaker voor dan u denkt en kunnen tot lastige discussies tussen buren leiden!
Kan je eigendom verkrijgen door gebruik?
Een appartementsrecht bevat doorgaans het exclusieve gebruik van een deel van een gebouw, zoals een
appartement, een balkon, een berging of een parkeerplaats, en daarnaast het mede-eigendom van de gemeenschappelijke ruimten, zoals een trappenhuis, een lift, of een
binnenplaats. Deze eigendomsrechten (privé en gemeenschappelijk) worden bij de bouw van een
appartementencomplex juridisch vastgelegd. Dit gebeurt in een splitsingsakte en wordt uitgewerkt in
een splitsingstekening.
De eigendomsrechten kunnen overgaan omdat een appartementsrecht wordt overgedragen, maar ze kunnen onder omstandigheden ook door langdurig feitelijk gebruik uitgebreid worden (of juist ingeperkt). Dat laatste noemen we verjaring. Voor verjaring is nodig dat iemand zich gedraagt als eigenaar en bezitter van een zaak. Dit is bijvoorbeeld niet het geval als u toestemming heeft gekregen van de echte eigenaar voor het gebruik.
Als u zich te goeder trouw gedraagt als eigenaar (anders gezegd: u denkt werkelijk dat u eigenaar bent), kunt u na een termijn van minimaal tien jaar eigenaar worden. Als u niet te goeder trouw bent, omdat u weet dat iemand anders eigenaar is, geldt een termijn van twintig jaar om via verjaring eigenaar te kunnen worden.
Of het mogelijk is om meer te verkrijgen in een appartementencomplex, hangt af van of het gaat over het privégedeelte of een gemeenschappelijk gedeelte.
Bij gemeenschappelijke delen is het bijna nooit mogelijk om door verjaring eigenaar te worden. Dit komt doordat u deze delen niet voor uzelf alleen gebruikt, maar samen met andere bewoners. Zelfs als u bijvoorbeeld altijd op dezelfde parkeerplaats parkeert, maar deze juridisch een gemeenschappelijk deel is, wordt u niet zomaar eigenaar. Dit bleek uit een uitspraak van het Hof Leeuwarden: het gebruik van een
parkeerplaats die volgens de splitsingsakte gemeenschappelijk is, levert geen bezit op. U gebruikt de plek dan namelijk niet voor uzelf, maar op basis van afspraken binnen de VvE.
Bij privé-delen ligt het anders. Stel dat in uw complex de parkeerplaatsen exclusief aan bepaalde appartementen zijn gekoppeld, maar er ontstaat discussie over welke plek nu precies van u is. Als u kunt aantonen dat u een bepaalde parkeerplaats al twintig jaar onafgebroken en zichtbaar voor uzelf heeft gebruikt, kan het zijn dat u door verjaring eigenaar bent geworden van het recht op die plek. Dit kan bijvoorbeeld
omdat u bij de plek een bordje met uw huisnummer heeft opgehangen.
Laat bij twijfel je situatie beoordelen
Kortom, verjaring kan een rol spelen bij het verkrijgen van eigendom van een parkeerplaats in een appartementencomplex, maar alleen als het om een privé-deel gaat en u aan alle voorwaarden voldoet.
Bij gemeenschappelijke delen is verjaring vrijwel nooit mogelijk.
Twijfelt u over uw situatie of wilt u zeker weten waar u recht op heeft? Dan is het verstandig om advies te vragen aan een notaris. Zo voorkomt u vervelende verrassingen en weet u precies waar u aan toe bent.